Property Pointer Delfinos.Passion for food-Passion for life Oyster World Ponto Grille and Carvery Wolwedans Game Farm Beach House Restaurant Reflexions Professional Hair Top Up Service Station


MosselbayonTheline | First With The News

Western Cape gangs and Chinese triads control the illicit abalone trade and use it as a political weapon, JOHN GROBLER has established in an 18-month-long and ongoing investigation.

John Grobler

A DECADE of debilitating mismanagement of South Africa’s fisheries sector under former president Jacob Zuma has driven the illicit abalone trade in the Western Cape deep into the arms of Chinese transnational organised crime, seemingly for political purposes.


Coastal communities . . . Gansbaai harbour

From a cottage industry 10 years ago, the abalone-for-drugs trade has grown into a multibillion-dollar component of international organised crime, with South Africa’s most notorious gangs now controlling the poaching – and nine Chinese triads the international trade into Hong Kong – by using an ancient, trade-based financial settlement system known as “Chinese Flying Money”, fei qian (Mandarin) or fei ch’ien (Cantonese).

This financial system is what ultimately identifies the abalone and drugs racket as Chinese organised transnational crime. Both the Chinese and the local syndicate launder their money by preference via properties, bought via front companies or in the name of other relatives, and sometimes cheaply as payments in a non-linear fashion.

Both also never get caught and appear deeply embedded in both South Africa and China, with political contacts reaching into the highest echelons of power in these countries.

None of this is really news, but what is notable is the extent to which local and international crime has integrated abalone and drugs into a vertically integrated business model by exploiting South Africa’s fragile race politics.

perlemoen Vrye Weekblad

SHUT . . . The abalone farm in Port Nolloth was closed down when the new Chinese owners were caught with illicit abalone.  JOHN GROBLER

The Numbers

On the white-sanded beaches and craggy bays from Cape Agulhas to Cape Columbine, the word is that The Numbers, the prison-based gang of the 26s, 27s and 28s, is now in charge. On certain days, whatever comes out of the sea – abalone, lobster, periwinkle – ̶ belongs to them, a former poacher explains.

The various abalone-bearing areas have been divided up among The Numbers’ associates, but ultimately, all answer to the 28s, as they all risk spending time behind bars sooner or later.

So just call me Jason, he grins from beneath the beard and oversized cap.

Like everyone else, he doesn’t want to be named when talking about the 28s, South Africa’s most feared prison gang, which now rules the Cape beaches from within the deepest confines of the prison system. The 28s run the jail system – and, over the past few years, also the Western Cape’s illicit abalone-for-drugs rackets.

Poaching of the slow-growing mollusc prized in Asia for its buttery taste is now dominated by gangs of young black divers who descend in broad daylight and in large numbers on the craggy beaches to strip out whatever abalone they can find without the police lifting as much as a finger.

Where they come from and who they work for is also no secret, said Jason. “We all know they are fresh from the Eastern Cape,” arriving by taxi from the Western Cape’s impoverished neighbouring province.

In Masakhane, the township outside Gansbaai and the epicentre of the Overberg coastal zone at the heart of the poaching industry, one can see them getting off the taxis, making their way to what appears to be kinsmen' homes.

The Democratic Alliance has been complaining for years that even though up to 500 000 young job seekers arrive in the Western Cape every year, no additional law enforcement resources are being made available to address the attendant rise in violent crime.

Perlemoen Vrye Weekblad1

DELICACY . . . The mollusc has a buttery taste. JOHN GROBLER

Political weapon
What is new is abalone poaching emerging as a political weapon to conduct a poison-the-well policy. Once a sort of cottage industry for the impoverished communities of fishermen between Cape Columbine and Cape Agulhas, it has become the weapon of choice in a secret war to challenge what is perceived as the economic and political dominance of white people in the only province that the ANC has never been able to win since 1994.

By effectively allowing the abalone resource to be hijacked by local and Chinese criminal interests – at a huge social cost to local communities – the abalone industry has been de facto, if not de jure, privatised by a process of political legitimisation into the hands of local and Chinese organised crime, it emerged from an 18-month-long investigation.

Ernie “Lastig” Solomon is believed to be the boss of the 28s and the acknowledged king of the Cape abalone poachers – so famous a movie was made about him.

He does not want to discuss his role in any abalone poaching, claiming to news website IOL that this was all in his past. He could not be reached for comment from Namibia, but according to the IOL profile, was only willing to speak as the self-styled “king of the Khoisan”.

This is highly politically significant: as so-called king of the Khoisan, Solomons does not feel answerable to modern laws imposed in the wake of colonisation. He appears to be saying “I am claiming what is ours” ­– and the ANC government appears to be accepting that claim.

Though official production is valued only at R218 million a year, the fisheries sector directly employs 27 000 people while another 100 000 depend on it as a resource in one way or another. Most of this is in the opposition stronghold of the Western Cape, where Zuma had held not-too-secret talks with the various heads of the Cape Flats gangs in the run-up to the 2006 elections, including with Solomons.

This process of criminal indigenisation started in 2007. That year, corruption-tainted Zuma took over as president and proceeded to dismantle key parts of the regulatory infrastructure and specialised law enforcement units that had protected marine resource until then.

In hindsight, Zuma and the gangs appear to have found common cause. By moving political control of the fisheries sector out of the environment and tourism ministry to an expanded agriculture ministry under Tina Joemat-Petersson, the Western Cape fisheries sector became part of Zuma’s corrupt patronage network – and worse, as the drug trade flooded the small coastal communities.

It was brutal financial carrot-and-stick politics, and the stick got used first. Artisanal fishing communities who for decades had depended on making a living from the sea suddenly found themselves denied a right to basic survival. That they were the poorest of the otherwise wealthy Western Cape and most likely to be sympathetic to the ANC seemed not to matter.

The carrot was political access: parliamentary reports dating back to 2012 cite the coastal communities' main complaint as being used as political fronting, their names employed by the politically well-connected to land those rights for their own pockets only.

In effect, Solomons and his ANC associates are manipulating the awarding of fishing concessions to their own advantage, acting like a pair of pliers squeezing the impoverished coastal communities into political obedience. Access to the current list of concessionaires is impossible by design.

Perlemoen Vrye Weekblad2

RAID . . .  Police in front of a warehouse believed to be an illegal abalone processing facility on Bellville South. 

Thrown open to the wolves

Over the past decade, the cottage industry that was local poaching was thrown open to the wolves, especially after the joint SANParks and SA Navy patrols were closed down, as was every other specialised law enforcement unit that posed a political threat to Zuma.

It gets worse: on the ground, the carrots are sugar-coated with drugs, as abalone is often paid for partly in drugs. Little, if any, detectable cash flows between the various players, who instead use a form of trade-based financial settlement. This has defeated any attempts thus far at cracking the syndicates.

That there was a lot of cash in abalone is evident from the false economy it has created: during official crackdowns in December last year, local businesses saw turnover crash and petty crime surge, said a local tyre dealership owner.

The attraction is easy cash: a diver delivering 20kg of abalone for one dive earns R20 000 for a few hours work per month; and the owner of a ski-boat heading up a 28-sanctioned crew R200 000 or more per month, according to the former poacher.

Where and how the cash comes from has, until now, largely remained a mystery. The secret of their trade is the ancient, trade-based financial settlements system known as fei qian or "Chinese Flying Money".

“How do the poachers get paid for hundreds of tons of abalone?” asked Marcel Kroese, a former head of enforcement at the directorate of agriculture, forestry and fisheries and now an international fisheries consultant. In his past experience, they only found small amounts of cash in illicit abalone busts, which was odd for a black market, cash-based business.

Following the money as a means of identifying the main players yielded zero results. “We could not ever find the money,” he said, making water-proof court cases a major challenge.

 perlemoen Vrye Weekblad4

KINGPIN . . . Alleged former gang boss Ernie "Lastig" Solomon, right, and controversial businessman Jerome Donkie Booysen, bottom left, attend the funeral of well-known defence lawyer Noorudien Hassan. 


Instead, payment was made in non-traceable shipments of precursor drugs used to manufacture tik, a cheap and highly addictive form of speed. Precursor drugs like ephedrine are often shipped to Walvis Bay and then trucked down to Cape Town to be cooked up in backyard labs and, from there, finding their way via the 28s and their associates in the poaching syndicates into the local communities.

People mostly pretend not to see the poachers. Farmers along the craggy Overberg coastline area say the poachers made it clear they would burn down their houses if they were obstructed in any way. Many are elderly, isolated and afraid and know the police offer little, if any, protection from the poaching gangs.

This culture of fear has integrated organised crime into the very fabric of the local community, with everyone dependent on the trade in one way or another: from the lookouts and the garage owner selling them fuel to the granny storing a night’s catch in a backroom freezer.

In effect, this has pushed the artisanal fishing communities into the arms of organised crime, as epitomised in that photograph of Brett, former fisheries minister Zokwana and ANC MP Tebele. It is a picture that, at the very least, Solomons has shown to many people upon whom he wished to impress his political legitimacy.

perlemoen Vrye Weekblad3

MILLIONS . . .  Abalone discovered in April in Table View, Cape Town. SAPS


“It’s just shocking how open the corruption has become,” said former head of fisheries Shaheen Moolla, now MD of the highly influential fisheries advisory consultancy Feike. “But what do you expect when the DG [director-general of fisheries] admitted in Parliament that the department is basically in a meltdown?”

The turmoil in the directorate has in fact been a god-send to the fishing industry, both legal and not, as everyone is now bribing their way around regulations, said Moolla – and it has been like this since his stint as head of fisheries. “Even where we have gone to the minister with hard evidence, nothing ever gets done. Corruption is [now] at substantive levels,” he said. This corruption, he concurs, has its roots at the political level and has opened the front door to the likes of Solomons.

Solomons, local sources say, has big political ambitions and wants to become the ANC coordinator for the Overberg area.

So has the ANC’s alignment with the 28s produced the desired political Western Cape results in the May 8 elections? The results suggest not: both the DA and the ANC have lost voters, mostly to former Cape Town mayor Patricia de Lille's new GOOD party.

The only real winners have been the shadowy Chinese gangs known to have been at the heart of the drugs-for-abalone interface since the early 1990s.

In State vs Miller, the court set out in its 2017 ruling how the Chinese had operated a smuggling pipeline via the in-bond cold stores in Cape Town harbour (and likely also the Walvis Bay facility in Namibia) by using a specific set of numbers of 3, 4 and 7 to identify what amounted to production lines of poached abalone.

The Institute for Security Studies' Peter Gastrow in 2004 identified them as the 14K and Table Mountain Gang in 2004, believed to be the same group an earlier investigative article on the same topic had traced to a cluster of luxury homes in Plattekloof – all with a fantastic view of Table Mountain. As in the Miller case, all operations are run via brief-case companies set up in employees’ names, a common feature to a mysterious business empire that investigators believe to be worth several billion rand by now.

But linking these companies to actual acts of organised criminal behaviour in any court of law by way of a financial paper trail is well nigh impossible because it is all built on a cash-only system hidden behind a facade of legitimate operations.

Zuma’s political gutting of the various specialised law enforcement and prosecutorial agencies to enable massive looting is a matter of record. While there are still many really dedicated people left in the ranks, there is no political direction, says Moolla. The only specialised agency, the Hawks that handle abalone cases related to organised crime, are hobbled by a shortage of experienced staff and lack of resources.

But there is new light at the end of the tunnel: President Cyril Ramaphosa, when announcing his 2019 Cabinet in the last week of May, moved fisheries back into the environment and tourism portfolio and appointed rising ANC star and technocrat Barbara Creecy as minister.

This implies that at the very least, quotas for harvesting any marine resource will have to meet the quite strict environmental standards before being set and awarded.

But will she be able to stop the culture of corruption that has engulfed the fisheries sector? Its anaemic contribution to the gross national product relative to the country’s 2 850km-long coastline is a clue to a larger but hitherto ignored reality: a large part of it appears to have disappeared into the international black market, the largest of which is Hong Kong, where just the illegal abalone trade is conservatively estimated to be worth R1,5 billion a year.

If the associated drug trade is included, this implies a Chinese syndicate turning over several billion dollars per year that has the entire Western Cape political elite in its pocket.

What is needed, according to Feike’s Moolla, is political inclination to deal with the problem, the manpower and political will. But Creecy is up against it: no-one knows the abalone poaching industry better than the Chinese. “They told us often, ‘Your officials are very cheap, so easy to bribe,’ ” says Moolla.

And until that changes, nothing will break the Chinese chokehold over South Africa's abalone resources.

The former poacher has the best advice, though: “We always made sure they never owe us more than R10 000 because that’s what it cost to hire a Chinese hitman in those days. Because then it became cheaper to whack you than pay you.”

It’s advice that Creecy would do well to heed in dealing with Chinese interests, both on and under the table.

PLEASE NOTE: This is an English translation of a Vrye Weekblad article offered to readers for their convenience.

Read the Afrikaans article here:

Perlemoen: Rampokkerbedryf floreer in die tentakels van korrupsie

Pin It
Related Articles:

MIN mense sal kans sien daarvoor om elke dag vanaf jou voorstoep met sy pragtige see-uitsig vas te kyk in die stof, gewoel en geraas van 'n oorlaaistasie vir swaar voertuie reg voor jou huis  . . . en dan praat ons nie eens van die brand- en misdaadgevaar en vernietiging van die strandveldse fynbos in die bewarea nie.



Dit is die groeiende frustrasie  en probleem waarmee huiseienaars in Wag 'n Bietjie-singel in Tergniet nou sit nadat hulle meer as tien jaar gelede dié kuserwe oorkant die groenstrook en Erf 271 gekoop het.

Johan Grobler was een van dié huiseienaars wat in 2005 en 2006 twee erwe aangeskaf het nadat hy destyds verseker is dié groenstrook op die padreserwe sal nooit ontwikkel of bebou word nie. Die paar trokke wat elke dan en wan goedere op Erf 271 oorgelaai het, was destyds so sporadies dat dit skaars opgemerk is. 

Nou is Impalaweg en dié pad voor hul huise egter 'n besige "hoofweg" en word dié oorlaaisone boonop vergroot en afgemerk as 'n amptelike stilhougebied sodat enige voertuie en trokke dag en nag daar parkeer en boonop die gebied as 'n vullishoop en toilet gebruik, wat die situasie onveilig en onhoudbaar maak.


Boonop is daar blykbaar al jare lank 'n dispuut tussen die Garden Route Distriksmunisipaliteit en die Mosselbaai munisipaliteit oor aan wie dié betrokke Erf 271 nou eintlik behoort. As dit wel aan die GRDM behoort, sal dit uiters vreemd wees dat een enkele erf langs die Tergniet-kuslyn nie onder Mosselbaai se jurisduksie val nie . . . ?

Inwoners wil ook weet watter reg die Mosselbaai munisipaliteit dan het om besluite oor Erf 271 te neem as dit wél aan die GRDM behoort en hoe lank dié interregeringsdispuut nog gaan sloer. 


Talle briewe, versoeke en vertoë aan die Mosselbaai Munisipaliteit om dié oorlaaisone na 'n ander onbewoonde gebied te verskuif, het tot dusver geen oplossing gebring nie. In briefwisseling met die munisipaliteit wat in ons besit is, word bloot genoem dat 'n lugfoto van die gebied toon dat dié oop stuk grond op die padreserwe al in 2004 as 'n oorlaaisone gebruik is en dat kopers destyds hul huiswerk moes gedoen het om te weet van die oorlaaisone. 

Tergniet lugfoto

Inwoners se besware dat daar in 2004 nog geen huise of ontwikkeling in die gebied was nie, dra blykbaar ook geen water nie. Omgewingsbewaarders en -kenners se besware dat dié groenstrook 'n biome van skaars inheemse fynbos is wat toenemend deur die swaarvoertuie vernietig word en erge stofbesoedeling veroorsaak, het tot dusver ook op dowe ore geval. 

Christo Botha, 'n ander huiseienaar wat in 2008 sy erf gekoop het - juis oor die stil omgewing en onbelemmerde see-uitsig - meen dis onregverdig om nou te sê kopers moes destyds geweet het van die informele "oorlaaisone" as geen agent of iemand hulle daarvan vertel het nie.


"Hoe moes ons destyds daarvan geweet het? As ek geweet het hulle beplan 'n groot, formele stilhouplek en oorlaaisone reg voor my huis, sal ek mos nooit hier gekoop het nie?"


"Boonop was ons erwe baie duurder as dié agter ons - juis oor die see-uitsig en omdat ons verseker is dat niks op die groenstrook gebou of gedoen sal word om ons uitsig en die rustigheid van die omgewing te belemmer nie!" 


Tergniet Johan en Christo

Christo Botha (links) en Johan Grobler op Christo se stoep met die onbelemmerde uitsig oor die see en groenstrook wat huiseienaars in Wag 'n Bietjie-singel destyds oorreed het om juis hier te kom koop en aftree. 


Boonop is die area op die padreserwe nou vergroot tot 30 m x 18 m en lê teer en olie oral op die oppervlak waar fynbos vroeër geil geblom het.


In die jongste terugvoering van munisipale kant is gesê dat die oorlaaisone op die padreserwe nie geskuif of verklein gaan word nie, maar dat kennisgewingborde oorweeg sal word wat die maak van vure, rommelstrooiery en leeglêery verbied soda wetstoepassers kan optree. Huiseienaars meen egter sulke kennisgewingborde sal geen impak hê om leeglêery en misdaad te bekamp nie en die brandgevaar is ernstig omdat mense wat daar parkeer gedurig hul sigaretstompies daar rondstrooi. 


Tergniet lugfoto2

Inwoners meen nie net word hul privaatheid geskend deur mense wat dag en nag reg oorkant hul huise parkeer en die area bespied nie, maar hul veiligheid en gesondheid word ook bedreig deur só 'n openbare stilhouplek weens die voortdurende geraas, stof en besoedeling van swaarvoertuie op hul drumpel.


Die oorlaaisone is vroeër vanjaar met die aanvang van die padbouwerke in Klein-Brakrivier tydelik verskuif na 'n area naby die tennisbane in Klein-Brakrivier. Johan en ander huiseienaars het in dié tyd uit desperaatheid die oop sone voor hul huise met pale en kleeflint afgesper om te keer dat voertuie langer daar parkeer. Hulle het ook die vernielde plantegroei en fynbos wat deur die swaarvoertuie platgetrap was, probeer herstel.

Dié "onwettige" strukture is intussen deur die munisipaliteit verwyder en die gebied word nou afgesper met houtpale. 


Hieronder is uittreksels uit korrespondensie tussen die huiseienaars, Mid-Brak Bewarea en die betrokke munisipale departementshoofde en raadslede oor die kwessie:

11 Apr 2019:  

Dear Midbrak Conservancy: 

The letter request of 11 March refers. Since then we have instructed HENRA to relocate from Erf 271 and re-establish somewhere else, and they also cleaned up as was confirmed by Warren. See attached, the disturbed area on Erf 271 has been established long-long ago, prior to 2004, before roads / houses were established in Wag-n-Bietjie Singel. Meaning that this cleared area has been there at least 15 years, and residents that bought & build in surrounding streets knew about the cleared space & activity.

So we are not clear as to why this has become a ‘’problem’’ all of a sudden?  This space is one of the last remaining disturbed spaces suitable for heavy vehicles to operate, without having to navigate the smaller/narrower streets. So we are in support of this specific space being utilised, instead of a new space being established informally by suppliers elsewhere.

Feedback on the letter points raised

  1. We take note, MBM is always appreciative of efforts by the public to get involved in environmental matters, however MBM sometimes needs to take a pragmatic view of certain issues. As indicated in the attached aerial maps the area has been in its current disturbed site since at least 2004. The Botanical Survey conducted by Dr Mark Berry, also identified it as a disturbed area and it was not included in the areas that were deemed as being conservation worthy.  
  2. We are in no position to comment on this suggestion
  3. Within the road reserve, the public has the right to stop. The Survey conducted by Dr Mark Berry suggested that erf 271 is still performing an ecologically important function irrespective of the disturbed areas. The argument of the truck stopping/reversing in the disturbed area is thus not necessarily directly contributing to the further degradation of the erf. The Road reserve is 30m wide and at that point approx. 18m measured from the asphalt edge.
  4. There is a need to ensure that the extent of the already disturbed portion of erf 271 is not increased, by the truck stop activity. So we will consider the option of demarcating the Road Reserve boundary in order to stop this.

We noticed that since the letter residents (we assume) have planted the poles and danger tape without consent from the Municipality. Please note that this is in violation of our Street-By Laws and will be removed shortly. Our Greatbrak Superintendent will plant wooden poles 1m high, painted white on the road reserve to ensure activity does not go past this boundary. We hope this resolves the matter. We will monitor the activity going forward.

29 April 2019:

Christo Botha skryf: 

I live in 77 Wag n Bietjie Crescent, overlooking Erf 271. 

There are 5 households involved, being numbers 71, 73, 75, 77 and 79.  All overlooking the gap in 271. I have been given proxy to discuss this issue with you by all of the above, as we live here and are all affected.  

I have read your latest e-mail and gather you intend to demarcate an area of 30 meters by 18 meters, which we all find unacceptable as it will simply result in a ‘truck stop’ which we have to face daily.  Over and above the fact that cars stop there during the night and criminals can easily use it as a vantage point to watch movements in households.

I have personally asked a guy to please move as he was parked there at 23h00 at night for longer than an hour. We all know the hazard of fire as the whole area is covered in twigs and dead leaves. These days people stop and relieve themselves in the bush, as it seems convenient to park there. The pics you show, taken in 2004 is not relevant as no houses were built at that time. 

I understand that it is a reserved area and yes, people can pull off, but why in front of  5 households? Why not move the gap 200 meters towards Groot Brak where there are no houses?  

Why such a large area of 30 x 18? A car only needs maximum of 4 meters from the asphalt to park safely. The area you want to demarcate is big enough for big trucks which simply just destroy the fynbos.

We, as residents, with the help of conservancy are more than willing to replant, at our cost, to close the gap. 

There are no signs stating ‘no dumping’ ‘no overnight’ ‘no smoking’ or whatsoever.

We all bought here because of the view and the greenbelt and were all told there will never be built, but now we have to face cars, trucks just simply parking, dumping stuff, using it as a toilet and rubbish bin.  Not very pleasant or safe.  

I would like to arrange an appointment to come and discuss this matter on behalf of the 5 households concerned. Kindly let me know at your earliest when is a suitable date and time.

Thank you 

Kind regards. 



Subject: RE: Continued abuse and degradation of erf 271

Dear Mr Botha

  • Please note that feedback was a combined effort between our HOD, our Director and ECO Warren.
  • We are not in support of ‘’shifting’’ the spot because the cleared area have been there since 2004, long before residents.
  • The aerial photo of 2004 is relevant because owners that have bought/build there should/must have made themselves aware of surroundings
  • The road reserve remains the road reserve, we cannot narrow a reserve to suit individual liking, we need to consider the greater community/building activity also.
  • Yes, the possibility of notice boards can be discussed, so that Traffic can intervene when required, our HOD will consider this.
  • You may schedule an appointment through Ms Helene Bailey to coordinate a suitable time for all CC’d.







Tergniet lugfoto1



Pin It
Related Articles:

Waterpype wat aanhoudend bars en/of ondergrondse lekkasies veroorsaak, toenemende huisbrake en vrees dat die winterreëns nuwe grondverskuiwings sal veroorsaak wat die boonste keerwalle laat intuimel en hulle verswelg.

 seemeeu nuut5

Dìt is die probleme, frustrasies en vrese waarmee huiseienaars en -bewoners van Seemeeuvlug in Hartenbos vandag steeds spook - bykans drie jaar nadat erge grondverskuiwings die fondasies van talle huise in die Seemeeupark-spogontwikkeling laat verkrummel het sodat die huise onbewoonbaar geraak en ontruim moes word.

Baie van die huise in die drie Seemeeupark-uitbreidings - Rylaan 2, Tuscan Village en Seemeeuvlug -  is intussen gesloop en talle van dié ontredderde huiseienaars moes boonop self daarvoor opdok. 

Seemeeu Colin

Dit is 'n rillerverhaal wat talle pensioenarisse se lewe onherroepelik verander het en sommige haweloos, sieklik en bankrot gelaat het. Errol (72) en Dorothy (75) van der Westhuizen is twee van die huiseienaars wie se gesondheid onder die druk en stres geknak het. Errol het twee beroertes gehad nadat hulle in November 2016 twee weke kennis gekry het om hul huis in Seemeeuvlug te ontruim. Die hospitaalkoste alleen het R36 000 beloop en sedertdien moet hy chroniese medikasie vir hoë bloeddruk en cholesterol gebruik.

seemeeu eisers2

Die meeste huiseienaars kom van Gauteng of elders in die binneland en het gesmag na 'n aftreehuisie by die see.

Toe hulle destyds erwe in dié weelderige ontwikkeling teen die hange van Hartenbos gekoop het, is hulle deur eiendomsagente en die ontwikkelaars verseker van 'n rustige aftree-bestaan in 'n veilige omgewing met 'n pragtige see-uitsig. Niemand het hulle vertel dat die ontwikkeling gebou gaan word op grond waar 'n ou, uitgewerkte gruisgroef vroeër op die plaas Vyf Brakke Fonteinen met sy ondergrondse fonteine bedryf is nie. 


Petro Botes is een van die huiseienaars aan die westekant van Seemeeuvlug wat destyds derduisende rande en tyd bestee het om haar huis met sy mooi see-uitsig gerieflik en smaakvol in te rig. Sy was een van die 36 gelukkiges in Seemeeuvlug met sy 53 eenhede wie se huis nie onherstelbaar beskadig is tydens die hewige grondverskuiwings in 2015/16 nie. Sedertdien het sy stutmure langs haar huis gebou en saam met ander inwoners grond ingery om keerwalle met grasbedekking te bou vir die reënwater wat vanaf die hoërliggende Tuscan Village afstroom.

Petro Botes, een van die huiseienaars en woordvoerder van die Seemeeuvlug-huiseienaarskomitee, sê reguit hulle vrees die winterreën wat nuwe grondverskuiwings kan veroorsaak wat 'n domino-effek op die laerliggende Seemeeuvlug-uitbreiding kan hê. Oral op die grashelling wat eens egalig en gelyk was, is nou nuwe hellings en skeure namate die grond steeds stelselmatig skuif. 

seemeeu nuut7

Desondanks kraak die stutmure toenemend weens volgehoue grondverskuiwings - veral ná reënbuie. Botes meen die grond is oral steeds onstabiel en die grondverskuiwing vind nou weswaarts in die rigting van George plaas. 

seemeeu nuut9

"Oral waar vroeër gelyk oppervlaktes was, is nou holtes en heuwels soos die grondwalle afwaarts skuif vanaf Tuscan Village na Seemeeuvlug. Die waterpype bars aaneen - soms 5 keer binne 3 maande by dieselfde huis - soos die grondwal afskuif en drukking veroorsaak. Dan moet munisipale werkers elke keer die plaveisel kom oopkap om die pype te vervang.

seemeeu nuut6

 "'n Ander kontrakteur moet dan weer die plaveisel kom herstel. Soms duur dit maande, sodat ons maar self die plaveisel regmaak. Deesdae sorg ons dat die waterpype eerder bogronds bly om te keer dat dit heeltyd bars."

Essie en Lucy Esterhuyse is nog twee inwoners wat moedeloos gesukkel is met ondergrondse lekkasies wat hulle by die munisipaliteit moes aanmeld om te voorkom dat hulle hemelhoë waterrekeninge kry. Hulle beweer swak pype wat nie aan SABS-standaarde voldoen nie en swak vakmanskap tydens die ontwikkeling om geld te bespaar, is deel van die probleem. Die lekkasie onder die grasperk is gelukkig herstel, maar niemand weet wanneer 'n pyp weer gaan bars of lek nie, of watter skade die water onder die grondoppervlakte teweeg gebring het nie.

seemeeu nuut12

Ook die palisade-heining rondom Seemeeuvlug is al plek-plek windskeef weens die grond wat skuif sodat inwoners dit met kabels moet vastrek om te keer dat skelms deur die openinge kan kom. Inbrake in die kompleks het skerp toegeneem - tot sewe verdagtes is al binne 'n week vasgetrek - en huiseienaars wat nie self daar woon nie, ly verdere skade deur booswigte wat leegstaande huise plunder en beskadig.

seemeeu nuut4

Groot onsekerheid is nóg ‘n hartseer wat dié inwoners tref. Sommige van die eienaars wat nie voorheen deur die grondverskuiwing geraak is nie, loop die risiko dat verdere grondverskuiwings nou ook hul huise kan beskadig. Die inwoners was gevestig en wil nie trek nie. Boonop kan hulle ook nie bekostig om te trek nie omdat hulle hul spaar- of pensioengeld in dié aftreehuise belê het en sommige versekeraars weier om vir die skade te betaal. Boonop is hul eiendom nou waardeloos weens die risiko van verdere verskuiwings en kry hulle nie die eiendomme verkoop nie.

Die Mosselbaai Munisipaliteit het ook geen vorm van hulp aangebied ten opsigte van tydelike huisvesting of bystand tydens die eienaars se verpligte ontruiming nie. Pleks van hulp het sommige huiseienaars in September 2016 kort voor die Desembervakansie uitsettingsbevele gekry om hul huise binne 7 dae te ontruim. Geen bekostigbare verblyf in die omgewing was egter destyds beskikbaar nie.


Antonio Da Silva en sy vrou Rhoda is nog twee pensioenarisse wie se drome, inkomste en gesondheid onherroepelik geknou is deur die grondverskuiwing kort nadat hulle hul huis in Oudtshoorn verkoop het en in Maart 2016 hul aftreehuis in Rylaan 2 in die Seemeeupark-ontwikkeling begin bou het - onbewus daarvan dat dit op 'n ou gruisgroef is. Hier sit hy op die wal wat 'n paar maande later deur die grondverskuiwing op sy erf gevorm is, asook diep slote. Antonio glo die grondverskuiwing het in Rylaan 2 begin en vandaar in 'n hoefvorm uitgekring na Tuscan Village en Seemeeuvlug. Huise in die deel van Seemeeuvlug wat destyds nie in die grondverskuiwing geraak is nie, begin nou toenemend kraak namate die grondwal afwaarts skuif in die rigting van George. Tog word nuwe huise steeds oral in dié omgewing gebou . . .   

Hul spaar- en pensioengeld moes sedertdien gebruik word om ten duurste elders blyplek te huur, hul meubels te stoor en mediese uitgawes weens stresverwante siektes te betaal. Sommige moes noodgedwonge by hul kinders of familielede gaan bly.

seemeeu colin8

Só het die huise in die Seemeeupark-ontwikkeling in 2016 gekraak en onbewoonbaar geraak weens 'n grondverskuiwing.

'n Skadevergoedingseis van R200 miljoen wat 62 van dié huiseienaars in November 2018 teen die Mosselbaai Munisipaliteit, die Wes-Kaapse premier en die Nasionale Huisbouersregistrasieraad (HBRC) aanhangig gemaak het, het tot dusver niks opgelewer nie en bowendien kan die saak jare lank sloer. 

Die Mosselbaai Munisipaliteit het aangedui dat hy die eis teenstaan omdat niemand die grondverskuiwings kon voorsien het nie en geotegniese verslae glo nie in 1999, toe die residensiële ontwikkeling goedgekeur is, van toepassing was nie. Die grondverskuiwing is ook in 2016 as 'n onvoorsienbare natuurramp (Act of God) beskryf. Geen natuurrampfonds of noodleningshulp is egter destyds aan die hawelose huiseienaars beskikbaar gestel nie. 

Huiseienaars meen egter dat kortpaaie destyds geneem is en die vereiste omgewingsimpakstudies en geotegniese grondtoetse nie gedoen is nie. In 'n verslag van die destydse munisipale ingenieur word glo ook spesifiek gewaarsku dat 'n sekere gebied rondom die gruisgroef nie geskik is vir residensiële ontwikkeling nie weens die steilte en onstabiliteit van die wal.

Botes meen  hoe langer die saak sloer, hoe groter is die kanse dat nuwe skadevergoedingseise kan volg weens die volgehoue grondverskuiwings wat nou ook haar huis bedreig.

"Die grond is steeds onstabiel. As dit nou weer moet reën soos in 2016, sal die stutwalle meegee en dan is Seemeeuvlug se huise daarmee heen," waarsku sy.

Mosselbaaiers wil nou boonop weet wie die skadevergoedingseis gaan betaal as die huiseienaars die hofsaak wen ná volgehoue bewerings dat die munisipaliteit nie destyds versekering gehad het vir openbare aanspreeklikheid nie.

Intussen lig die wenkbroue omdat daar steeds volstoom in die gebied rondom die gruisgroef gebou word - ondanks die hangende skadevergoedingseis en die ooglopende grondprobleme in die omgewing. Selfs 'n kerk word nou skaars 50m van die Seemeeuvlug-huise gebou . . . 

seemeeu nuut22

Terwyl Seemeeuvlug se huise, waterpype en plaveisel toenemend kraak namate grondverskuiwings voortgaan, word talle nuwe huise en selfs 'n kerk 'n hanetree van hulle steeds gebou . . . ?

Dit wil voorkom of dié nuwe kopers nie ingelig of gepla is oor wat tans besig is om in die omgewing te gebeur nie, of iemand moes hulle die versekering gegee het dat hul eiendomme nie deur die grondverskuiwing geraak gaan word nie? 


Nog 'n nuwe huis word gebou in Rylaan 2 - 'n hanetree van waar die grondverskuiwing in 2016 glo aanvanklik begin en in 'n hoefvorm na Tuscan Village en Seemeeuvlug uitgekring het. 

Inwoners wil nou weet hoe die munisipaliteit dié nuwe ontwikkelings in die omgewing kan goedkeur terwyl  'n skadevergoedingseis van R200 miljoen (wat dalk meer kan word) steeds hangende is.      


Tussen die ontruimde huise in Seemeeuvlug lig die plaveisel oral op namate die grondwal geleidelik afwaarts skuif en ondergrondse drukking veroorsaak. Waar die oppervlak tussen die huise voorheen gelyk was, is nou oral nuwe hellings en slote wat vorm. 



Barbara Roets woon al sedert 2006 in Seemeeuvlug en is moedeloos gesukkel met waterpype wat die afgelope tyd gedurig bars waarvoor inwoners in baie gevalle boonop self moet opdok. 


seemeeusel kaart 2

 'n Lugfoto (in rooi omkring) wys die uitgebreide gebied in die groter Seemeeupark-ontwikkeling wat deur die grondverskuiwing in 2016 geraak is. Die verskuiwing vind nou glo in die rigting van George plaas en bedreig nou huise aan daardie kant van die ontwikkeling.    

Maroela Media het onlangs berig dat Mosselbaaiers dalk sal moet help opdok vir die R200 miljoen skadevergoedingseis as die Seemeeupark-huiseienaars die hofsaak wen omdat Mosselbaai Munisipaliteit destyds glo nie versekering vir openbare aanspreeklikheid gehad het nie.…/miljoene-geeis-na-grondversku…/



Die huise in Tuscan Village is feitlik teenaan die ou gruisgroef gebou . . . 


Só kraak die mure van huise in Seemeeuvlug nou wat destyds nie deur die grondverskuiwing geraak is nie . . . 


Nuwe huise word oral in Rylaan 2 gebou - skuins oorkant die pad waar huise in 2016 weens die grondverskuiwing ontruim en gesloop moes word? 


Nuwe barste en krake vorm voortdurend in huise in Seemeeuvlug weens die onstabiele grond wat steeds skuif . . . 

seemeeu nuut26

Toestelle wat die grondverskuiwing in die Seemeeupark-ontwikkeling moet meet, is onbeskermd op grasperke geplaas waar dit versteur kan word deur oningeligte tuindienste-werkers en ander faktore. Inwoners het nou houers oor die meters gesit om dit te probeer beskerm. Hulle glo die grondwal is steeds besig om te skuif - dié keer in die rigting van George.  

Intussen het die drie verweerders in die saak aangedui dat hulle die skadevergoedingseise gaan teenstaan en dat daar geen rede tot kommer is dat die nuwe huise en kerk wat nou oral in die omgewing gebou word, deur grondverskuiwings geraak sal word nie. 

Mosselbaai: Geen rede tot paniek in Seemeeupark
Deur Jackie Kruger 03 Julie 2019

Daar is geen rede tot kommer oor eiendom in die groter Seemeeupark-gebied in Mosselbaai in die Suid-Kaap nie.
Belanghebbendes in die eiendomsbedryf sê ’n grondverskuiwing in 2016 het slegs huise in ’n klein, beperkte gebied in die Tuscan Village- en Seemeeuvlug-kompleks geraak.

Huiseienaars in die groter Seemeeupark-gebied het bekommerd geraak nadat die berig “Provinsie, stadsraad staan eis oor grondverskuiwing teen” Maandag in Die Burger verskyn het. Luidens die berig eis 62 huiseienaars van die gebied R200 miljoen by die Wes-Kaapse provinsiale regering, die Mosselbaaimunisipaliteit en die Nasionale Huisbouersregistrasieraad (NHBRC).

Die huise wat in 2016 deur ’n grondverskuiwing geraak is, is egter in ’n klein deel van die gebied. Die belanghebbendes sê hulle het vroeër gesprekke met die Mosselbaai-munisipaliteit gehad en volgens ’n ingenieursverslag is dit hoofsaaklik Tuscan Village, Seemeeuvlug en ’n paar erwe langsaan wat in ’n steengroef gebou is wat daardeur geraak is. Die gebied is aan die begin van Wassenaarstraat teenaan die N2-snelweg en ’n gedeelte van Rylaan 2.
Onlangs is twee nuwe huise reg voor Tuscan Village gebou sowel as ’n kerkgebou oorkant die straat van die
twee komplekse.

Beleggersvertroue het dieselfde jaar as die grondverskuiwing nog in Mosselbaai toegeneem en die aansoeke van bouplanne by die Mosselbaai-munisipaliteit het in 2016 tot 3 961 van 2 050 die vorige jaar gestyg.
Nieteenstaande die grondverskuiwing wat in die klein gebied voorgekom het, is daar grootskaalse ontwikkeling in die res van die Seemeeupark-omgewing waar daar geen gevaar hiervoor is nie.

Die Wes-Kaapse provinsiale regering het vroeër by navraag aangedui dat hy, die munisipaliteit en die NHBRC die eis gaan teenstaan en hulself gaan verweer. Hulle kan egter nie kommentaar lewer nie omdat die saak voor die hof is.

Só is in 2016 berig: 

Kommer oor Seemeeupark se grondverskuiwing
Deur Jackie Kruger 06 Oktober 2016

’n Proses om dele van die woonbuurt Seemeeupark in Mosselbaai as rampgebied verklaar te kry weens natuurlike
grondverskuiwings wat voorkom, is nog aan die gang.

“Dit is moeilik om te sê wanneer ’n besluit verwag kan word,” sê Harry Hill, waarnemende munisipale bestuurder van Mosselbaai.
Altesaam 30 eiendomme is vroeër in ’n hoërisikogebied geïdentifiseer en inwoners het opdrag gekry om die persele
te ontruim. Die eiendomme wat ontruim moes word, moet gesloop word. Huise in minstens twee woonkomplekse,
Seeumeeuvlug en Tuscan Village, word geraak.

“Die eienaars van die betrokke eiendomme moet ’n slopingspermit by die munisipaliteit kry en tot dusver is nog net twee permitte uitgereik,” sê Hill.

Dit het onlangs op ’n vergadering wat die Mosselbaai-munisipaliteit met die benadeelde huiseienaars en inwoners gehad het aan die lig gekom dat vroeëre wetgewing nie vereis het dat ’n geotegniese verslag opgestel word wanneer grond ontwikkel word nie.

Goedkeuring vir die ontwikkeling van die grond is in 1999 verkry. Van die inwoners het vroeër laat blyk dat hulle regsadvies gaan inwin en bekommerd is oor die koste van die slopings.
Volgens die ingenieursmaatskappy Kantey & Templar, wat in opdrag van die munisipaliteit ’n geotegniese verslag opgestel het, beweeg die huise horisontaal in ’n suidoostelike rigting.

Groot krake kom plek-plek voor. Die grondverskuiwing gebeur vinnig en van die huise het in een maand tussen 80 mm en 125 mm geskuif. Die geotegniese risiko is baie hoog. Infrastruktuur van die Mosselbaaimunisipaliteit is ook beskadig.

Meer foto's en videos in ons vorige berigte: 




Pin It
Related Articles:
Jazz is well and alive in the Bay - the MOSSEL Bay!
A huge crowd rocked up to support their favourite musos at the Bravo Lounge on Sunday eve where five local bands auditioned for a spot at the third MosJazz Festival to be held from 28 November to 2 December 2019.
Henrico de Jongh of the popular Mossel Bay jazz band Ocean Breeze that was chosen to perform at the third MosJazz Festival later this year. Photo: Sharlton Groenewald.
The venue at the Garden Route Casino was jampacked and people had to queue outside as it quickly filled up after the first jazz sounds reverberated throughout the building. Five bands from the Southern Cape region came to strut their jazzy stuff to compete for an opportunity to perform at the third MosJazz festival. 
South African superstar singer Jarrad  Rickets was a surprise performer with the popular local band GMinor.
Clarence Ford, executive director of Camissa Solutions who hosts MosJazz, was impressed and said they were happy with the local talent on display at the auditions. 
“We have seen some excellent progress in the standard of music during the past three years. It is clear that the local bands are working hard at developing their craft.”
“Mossel Bay is the right place for the biggest Beach Jazz Festival on the African Continent. Bring your swimming trunks and prepare for a stage in the sea, warm seawater, and one of the most temperate climates on earth. Did you know Mossel Bay compares to Hawai on the weather front?"
The first artists to perform at the third MosJazz festival were also announced on Sunday night - Jarrad Rickets, Jimmy Dludlu, Kurt Darren, Salome, Claire Phillips, Signature SA, Allistair Izobel, Late Final, Sons of Sellassie, Ocean Breeze, DONVINO (Make it Funky), GMinor, Leslie Kleinsmith, Ernie Smith, N2, Lee Stagg, Brent Krus and MORE. The names of more artists will be released in July.
A close-up of Caleb Daniels of the local band GMinor who will be performing at the third MosJazz festival later this year. Photo: Sharlton Groenewald
Campsites and weekend passes are selling fast. Camp by the sea and walk to the stage. Campsites exclusively from De Bakke Santos Resort, Mossel Bay on  044 690 3760. The festival takes place from Thursday 28th November to Monday 2nd December 2019. Prepare to be Inspired!
Lovetta Bolters, Camissa’s CEO, thanked the locals for their continued support and said without the support of the public, municipality and local businesses MosJazz cannot happen.
Lovetta Bolters and Clarence Ford of Camissa Solutions in jazzy spirit with their media man Andrew Koopman and friends. (More photos on our Facebook page):
“We are here to build long-lasting relationships with all role players, particularly the entrepreneurs, and job creation is a big focus for us.
“That is why we will be back here in September with the Cape Peninsula University of Technology to offer entrepreneurship classes. Imagine the next port engineer comes from the local community!”
Two local bands, Ocean Breeze and GMinor, are already included in the lineup for MosJazz. Ford said Camissa Solutions are the biggest investor in local talent in the Western Cape except for the government.
The popular Mossel Bay group Ocean Breeze in action. 
“We will continue to promote local bands and music and afford them the opportunity to share the stage with more established South African and international musicians. That would help them to expand their musical horizon.”
 Videographer Dexter Brinkhuis capturing the music and magic . . . Photo: Sharlton Groenewald. 

Forms for campsites for the 3rd edition of MosJazz Festival are available now from De Bakke Santos Resort exclusively. Call 044 690 3760, email This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. or get more information at


Campsite prices for 4 nights - R5400 for 6 people and 2 cars and includes access to the festival.
It is R7200 for 8 people and 3 cars and includes access to the festival.


Jazz lovers enjoying the music and ambience at Sunday night's successful launch and auditions for the third MosJazz Festival. 
 Also, check our previous posts / photos of the MosJazz Festival: 
Pin It
Related Articles:

In 'n meningspeiling wat Maroela Media vandeesweek gedoen het oor wat lesers beskou as die grootste oorsaak van die verval van die land, het verreweg die meeste lesers politici uitgewys as die grootste sondebokke - meer as werkloosheid, misdaad en armoede.

Die rol van party-politiek in plaaslike regering en hoe dit gemeenskappe benadeel, word ook al hoe meer bevraagteken. Die publike soek toenemend groter insae en moniteringsfunksies in munisipale besluite en die aanwending van die begroting omdat "munispale bestuurslui die gemeenskap moet dien en nie hul eie sakke en politieke loopbane moet bevorder nie".

Die streng nuwe maatreëls ten opsigte van munisipale kostebesparing wat die minister van finansies, Tito Mboweni, ingestel het, is wyd verwelkom omdat dit hopelik sal voorkom dat belastingbetalers se geld langer misbruik word. Mboweni het die nuwe kostebeparingsregulasies op 7 Junie in die Staatskoerant gepubliseer. Dit tree op 1 Julie 2019 in werking en hou onder meer verband met die gebruik van ampsmotors, kredietkaarte, reis en verblyf, borgskappe, funksies en spyseniering, asook die aanstel van konsultante. * Berig onderaan. 

Tito Mboweni.1jpg

In die gewilde RSG-radioprogram Praat Saam met die bekroonde radio- en TV-joernalis Lynette Francis op 5 Junie 2019 is die kwessie van wanadministrasie en party-politiek in plaaslike owerhede, asook die rol van raadslede en die publiek se frustrasies kaalvuis bespreek. Gassprekers en inbellers het nie geskroom om te erken dat party-politiek NIE in munisipaliteite hoort nie en meesal ten koste van die belange van die gemeenskap is.

Lynette Francis1

Een inbeller, Steve Dreyer van die Strand, met jare lange ervaring in plaaslike en provinsiale bestuur, het gesê: "Niemand kon my nog oortuig hoekom munisipale raadslede op politieke grondslag verkies moet word nie. Munisipaliteite werk met water, riolering, strate en ligte. Wat maak dit saak aan watter politieke party jy behoort om hierdie goed vir jou gemeenskap te doen? Lede van belastingsbetalersverenigings moet self kandidate benoem, want hulle weet wie die werk doen.  

"Ek dink alle nonsens op plaaslike regeringsvlak het begin sedert raadslede op politieke grondslag gekies word en hemelhoë salarisse betaal word."

In die radioprogram is gefokus op die plaaslike verkiesing van 2021 en wat die rol van raadslede en plaaslike regering is  in die uitvoering van nasionale beleid. Wanadministrasie, korrupsie en munisipaliteite wat onder administrasie geplaas moet word, is besig om die land lam te lê. Dit volg ook ná Woensdag se bloedbad in die munisipale raadsaal in Vryburg, Noordwes, toe oproeriges ingestorm en verskeie raadslede met messe en gordelgespes toegetakel het. Cliffton Groep, speaker van die Naledi-munisipaliteit wat die gebied bedien, en verskeie ander raadslede moes hospitaalbehandeling vir die messteke en oop wonde ontvang. Lede van die vakbond Samwu is glo vir die aanval op raadslede verantwoordelik omdat kontrakwerkers vaste aanstellings by die munisipaliteit geweier is weens geldtekorte.

Politieke aanstellings en die verantwoordelikhede van raadslede is bespreek en van die vrae wat na vore gekom het, is: "Het ons hoegenaamd raadslede nodig? Hulle is 'n nul op 'n kontrak."

"Hoe het dit gekom dat burgemeesters soveel geld verdien - vroeër was dit 'n eer om die gemeenskap te dien en het dit niie oor geld gegaan nie." 

"Eers wanneer die hemelhoë salarisse en vergoedingspakkette wat raadslede verdien, weggeneem word, sal die ware leiers wat die gemeenskap WIL dien na vore kom."


Herman Bailey1  Harlan Cloete

Herman Bailey (links), voormalige uitvoerende burgemeester van die Drakenstein Munisipaliteit en dr. Harlan Cloete, buitengewone lektor aan die US se skool vir publieke leierskap, was die gassprekers op die Praatsaam-program. 

Van die punte wat bespreek is, is die publiek se frustrasie met raadslede wat nie hulle kant bring nie; ontnugtering oor die hemelhoë salarisse/vergoedingspakkette wat munisipale bestuurslede deesdae verdien ongeag hul prestasie; die gebrekkige kommunikasie, ondeursigtigheid en arrogansie van munisipaliteite om lede van die publiek in die duister te hou oor belangrike aangeleenthede; en die politieke magspeletjies in raadsbesluite sodat die belange van die heersende politieke party bo die belange van die gemeenskap gestel word. Groter deursigtigheid, insae en deelname deur die publiek word onder meer geëis.

Sterk kritiek is ook uitgespreek dat raadsvergaderings voorafgegaan word deur koukusbesluite van die heersende politieke party sodat raadsvergaderings eintlik 'n klug is omdat die besluite reeds geneem is. Alternatiewe standpunte en voorstelle van ander raadslede word dus bloot verwerp, hoewel dit dikwels tot groter voordeel van die gemeenskap is.

"Raadslede glo hulle kan maak en breek soos hulle wil. Hulle het nou belangriker geword as die mense wat hulle dien."

Groter insae en die monitering van die begroting en projekte deur die gemeenskap is ook bepleit. 

Luister gerus hier na twee potgooi-uitsendings waarin die kookwater-joernalis en aanbieder van Fokus op SABC2 en Praat Saam op RSG, Lynette Francis, dié omstrede onderwerp kaalvuis takel. 

Lynette Francis op Praat Saam - Dis die een. 

Lynette Francis 4


Potgooi - praat saam met Lynette Francis.


Stokkie voor dié soustrein wyd verwelkom

Deur Philda Essop 12 Junie 2019 21:19

Die stokkie wat voor die “munisipale soustrein” gesteek is, is Woensdag wyd verwelkom omdat dit ’n einde kan bring aan die misbruik van belastingbetalersgeld wat in sommige gevalle “verregaande en totaal ongeregverdig” is.

Stemme het ook opgeklink dat die munisipale kostebesparingsregulasies wat op 1 Julie van krag word na álle regeringsvlakke uitgebrei moet word.

Tito Mboweni, minister van finansies, het die streng nuwe regulasies vir kostebeparing op 7 Junie in die Staatskoerant gepubliseer. Dit hou onder meer verband met die gebruik van ampsmotors, kredietkaarte, reis en verblyf, borgskappe, funksies en spyseniering en konsultante.

Tito Mboweni minister van finansies

Die regulasies bepaal onder meer dat:

  • ’n Amptenaar of politieke ampsdraer van ’n munisipaliteit gebruik moet maak van die munisipale vlootmotors
    voordat uitgawes aangegaan word om ’n motor te huur; dat daar van openbare vervoer of pendeldiens gebruik gemaak moet word as die koste van só ’n diens goedkoper is as om ’n motor te huur, die koste van die kilometers wat geëis kan word deur ’n amptenaar of politieke ampsdraer en die koste van parkering.
  • Die perk vir die aankoop van motors vir gebruik deur politieke ampsdraers nie R700 000 of 70% van hul totale
    jaarlikse vergoedingspakket vir eie verskillende grade van munisipaliteite oorskry nie;
  • Geen kredietkaarte sal voortaan deur munisipaliteite aan enige amptenaar, politieke ampsdraer of direksielede van munisipale entiteite uitgereik word nie;
  • Vliegkaartjies in ekonomiese klas sal vir alle vlugte van vyf ure en minder gekoop word;
  • Spysenieringskoste mag aangegaan word vir vergaderings, konferensies, werksessies, kursusse ensovoorts, mits dit langer as vyf ure lank duur.
  • Munisipaliteite mag nie alkohol koop nie tensy die koste van die verkoop daarvan verhaal word.
  • Vermaaklikheidstoelaes vir kwalifiserende amptenare mag nie meer as R2 000 per jaar beloop nie.
  • Die verantwoordbare beampte moet verseker dat toelaes aan amptenare vir private oproepe en datakostes beperk word tot ’n bedrag soos vasgestel is deur die aanspreeklike beampte in die kostebesparingsbeleid van die munisipaliteit of munisipale entiteit; en
  • Die advertering van munisipale verwante aktiwiteite asook die gebruik van konsultante word ook beperk.

Kevin Allan, besturende direkteur van Municipal IQ, het Woensdag by navraag gesê dié regulasies is “tydig en noodsaaklik” omdat daar baie misbruik van geld op munisipale vlak wat soms “verregaande en totaal ongeregverdig” is.
Hy het die baie spesifieke besonderhede in die regulasies verwelkom. “Die besonderhede wat in die regulasies uiteengesit word, is belangrik. Hoe meer besonderhede daar is, hoe beter, want dit beteken daar is minder kans vir mense om te sê daar is ’n grys gebied in die regulasies. Ek hoop dat dit sal werk juis omdat die regulasies so spesifiek is.”

Nóg ’n rede waarom Allan dink die regulasies sal werk, is vanweë die verantwoordelikheid wat dit op die aanspreeklike beampte plaas. “Daar is een spesifieke klousule in die regulasies wat lui dat die aanspreeklike beampte én die
oortreder verantwoordelik gehou sal word as die regulasies oortree word.”

Die ander goeie aspek van die regulasies is volgens Allan dat munisipaliteite verplig word om ’n kostebesparingsbeleid te hê en dat dit op sy webwerf gepubliseer moet word.

“As jy dus sien dat ’n burgemeester van 'n arm dorp met ’n Porche Cayenne rondry, kan jy gaan vasstel wat die kostebeparingsbeleid van daardie spesifieke munisipaliteit bepaal.”

Die Kaapse Kamer van Koophandel en Nywerheid het ook die vasklamping op die “burgemeesterssoustrein” en
ander verkwistende uitgawes deur munisipaliteite verwelkom. Geoff Jacobs, president van die kamer, het die
regulasies as die “beste nuus in weke” beskryf. “Bykans twee derdes van ons munisipaliteite is wanfunksioneel
of in finansiële nood en dit is hoog tyd vir ferm optrede.”

gravy train

Met verwysing na die R17 miljard wat munisipaliteite aan Eskom skuld, het hy gesê dit lyk asof baie munisipaliteite geld vir elektrisiteit invorder, maar dit word bestee aan ander projekte “wat nie net verkeerd is nie, maar ook oneerlik”.

Mohammed Lorgat, direkteur van ouditondersteuning by die Suid-Afrikaanse Plaaslike Regeringsorganisasie (Salga) het gesê die organisasie steun oorhoofs die regulasies en verstaan die rasionaal daaragter. 

“As ons kan koste sny, is dit goed. Dit kan egter nie een grootte wees wat almal pas nie. Die gebruik van openbare vervoer kan in metro’s werk omdat dit stelsels goed ontwikkel is, maar dit kan dalk nie werk in die Gariep-distriksmunisipaliteit waar die afstande groot is en die enigste vorm van openbare vervoer ’n taxi is nie.”

Hy glo egter dat die regulasies ook op sowel provinsiale as nasionale vlak van toepassing moet wees.

Dié standpunt word ook deur die DA gesteun.
Geordin Hill-Lewis, DA-LP, het die nuwe regulasies verwelkom, maar glo dit moet verder as munisipaliteite strek. Hy beplan om aan Mboweni te skryf daaroor.
“Strenger kostebesparingsmaatreëls behoort uitgebrei te word na alle regeringsfere en staatsentiteite en daar behoort werklike gevolge te wees vir mislukking om daaraan te voldoen.

“Met baie nuwe ministers en adjunkministers sal daar ’n spul bestellings vir duur nuwe motors en opknappingswerk by kantore en huise wees. Dit behoort nou stopgesit te word.”

 Verwante artikels:


Pin It
Related Articles: